Echojounal echojounal.net
Related Articles
Wòch nan ren, ke medsen yo rele tou « nefrolityaz », se yon pwoblèm sante ki touche dè milye moun chak ane atravè mond lan. Pwoblèm sa a konn lakòz doulè ki trè difisil pou sipòte epi li kapab gen gwo efè sou fonksyonman ren yo si li pa trete alafwa.
Kisa ki lakòz wòch fòme nan ren yo?
Wòch nan ren yo fòme lè gen yon graccumulation oswa yon ti konsantrasyon sibstans tankou kalsyòm, oksalat, ak asid irik nan pipi a. Lè kò a pa gen ase dlo pou dilye sibstans sa yo, yo kòmanse kwaze ansanm epi yo fòme ti kristal ki vin tounen wòch ak tan.
Prensipal kòz ak faktè ki favorize fòmasyon wòch yo se:
Mank dlo (Dezidratasyon): Se prensipal kòz ki fè wòch fòme. Lè ou pa bwè ase dlo, pipi a vin pi konsantre.
Move alimantasyon: Yon djet ki gen anpil sèl (sodyòm), anpil pwoteyin zannimo (vyann wouj), oswa manje ki gen anpil oksalat (tankou chokola, te, ak nwa) ogmante risk pou ou gen wòch.
Istwa fanmi ak jenetik: Si yon moun nan fanmi ou te konn gen wòch nan ren, gen plis chans pou devlope yo tou.
Pwa kò ak maladi metabolik: Obezite ak kèk kondisyon sante tankou dyabèt oswa gout kapab chanje konpozisyon pipi a epi fasilite fòmasyon wòch.
Ki konsekans wòch nan ren genyen sou kò a?
Lè wòch la trè piti, li kapab soti nan pipi a san moun nan pa menm rann li kont. Men, lè li vin pi gwo oswa lè li deplase epi li bloke kanal ki mennen pipi a soti nan ren pou ale nan vesik la (irete a), li kapab lakòz:
Doulè akansè (Kòlik nefretik): Yon doulè ki trè fò nan zòn do, sou kote, oswa nan anba vant ki kapab desann nan zòn jenital yo.
Pipi ak san (Ematouri): Wòch la kapab grafouyen miray kanal yo epi fè pipi a vin wouj oswa mawon.
Enfeksyon nan sistèm irinè: Pipi ki rete bloke a kapab atire mikwòb, sa ki lakòz lafyèv ak enfeksyon sevè.
Domaj nan ren yo: Si yon wòch bloke koule pipi a pandan yon tan ki long san yo pa trete l, sa kapab abime ren an epi mennen nan insifizans renal.
Kijan pou evite wòch nan ren?
Prevansyon se pi bon fason pou pwoteje ren ou yo. Men kèk bon abitid pou adopte chak jou:
Bwè anpil dlo: Bwè ant 2 ak 3 lit dlo pa jou pou kenbe pipi a byen klè. Sa ede ren yo elimine moso kristal yo anvan yo devlope an wòch.
Diminye konsomasyon sèl: Pa mete twòp sèl nan manje ou epi evite manje transformil yo, paske sèl ki twòp fè ren yo voye plis kalsyòm nan pipi a.
Redui pwoteyin zannimo yo: Kontwole kantite vyann wouj ak ze ou ap manje chak jou.
Konsome fwi ki gen asid sitrik: Sitwon ak zoranj gen sitrat, yon sibstans ki ede anpeche ti kristal yo fòme wòch nan ren yo.
Kijan yo trete maladi sa a?
Tretman an depann sou gwosè wòch la, kote li sitiye, ak sentòm moun nan genyen:
Eliminasyon natirèl (pou ti wòch): Si wòch la piti (mwens pase 5 milimèt), doktè a kapab rekòmande pou bwè anpil dlo ansanm ak medikaman pou kalme doulè a ak medikaman pou relakse kanal yo pou wòch la ka soti nan pipi a.
Teknik pa mikwo-operasyon (Litotripsi): Pou wòch ki pi gwo, medsen yo kapab itilize yon aparèy ki voye pwisan onn son pou kase wòch la an ti moso pou l ka soti nan pipi a.
Operasyon chirijikal: Lè wòch la twò gwo oswa lè li lakòz yon gwo blokaj oswa enfeksyon, li kapab nesesè pou yon irològ fè yon ti operasyon pou retire li dirèkteman.
Wòch nan ren se yon maladi ki kapab lakòz anpil soufrans, men ke nou kapab evite nan anpil ka ak yon bon idratasyon ak yon alimantasyon ki byen balanse. Si w kòmanse santi gwo doulè nan do oswa si w gen san nan pipi w, li enpòtan pou w konsilte yon pwofesyonèl sante rapidman.
